Anneke Vriend (80) woonde het grootste deel van haar leven op Sluiseiland in IJmuiden. Het is een historisch plekje- een rijtje huizen, ingeklemd tussen het Noordzeekanaal en Tata Steel. Zij en haar man Gerard, die werkzaam was voor Rijkswaterstaat en zodoende in aanmerking kwam voor één van de huizen op Sluiseiland, brachten op deze bijzondere plek twee dochters groot. Een van die dochters, die inmiddels ook met haar man op Sluiseiland woont, worstelt al haar hele leven met gezondheidsproblemen. Nog steeds gebruikt ze medicijnen. Ook de jongste dochter kreeg longproblemen- astma en longontstekingen- maar zij verhuisde naar Hilversum en groeide er overheen. Dat de nabijheid van Tata wel eens te maken zou kunnen hebben met de wankele gezondheid van de beide dochters, was een besef dat pas veel later begon in te dalen.
“Het is destijds geen moment in ons opgekomen dat de longproblemen van onze dochters te maken zouden kunnen hebben met Tata. Je hoorde er ook nooit iemand over, niemand leek het verband te leggen”.
Ook de artsen uit de omgeving, die de familie regelmatig zagen, legden het verband niet.
Toch waren er wel degelijk aanwijzingen dat Tata misschien dingen deed die het daglicht letterlijk niet konden verdragen omdat ze de gezondheid mogelijk zouden schaden.
“Regelmatig werd er hier snachts geloosd’ vertelt Anneke. “Precies hier tegenover, we zagen het gewoon gebeuren. Toen dachten we wel eens ‘hmmm, zou dit iets te maken kunnen hebben met de ziekte van onze dochters? Maar pas toen FrisseWind zich er mee begon te bemoeien en er veel informatie naar buiten kwam, wisten we het zeker. Tata Steel speelden een vuil spel. Letterlijk”.
Als we buiten naast de terrastafel staan pakt Anneke een vochtig doekje dat ze over het tafelkleed haalt. “Kijk” zegt ze “dit heb ik gister nog schoongemaakt”. Ze laat het doekje zien- het is inmiddels, na één veeg over de tafel, zwart. “Elke dag weer” zegt ze. We kijken naar de tuin, de grote trots van Anneke. Het is het einde van de zomer, de roze bloemen van de Hortensia zijn inmiddels droog en bruin geworden. “Ook op alle bladeren ligt zwart stof… ik vind het bijna ontroerend dat de planten en de bomen het gewoon toch blijven doen, ondanks het vuil dat alsmaar weer neerdaalt en de bodem inzakt”.
Even later staan we buiten en maken een foto van Anneke die vrolijk poseert met de staalfabriek op de achtergrond. Ze ziet er opvallend jeugdig uit. “Ik denk dat je jonger blijft zolang je bezig blijft. Ik blijf strijdbaar, ik ben nog lang niet klaar”.